22/04/2026 | Yazar: Kaos GL
Avrupa Adalet Divanı, Macaristan’ın LGBTİ+ karşıtı yasalarının AB kurallarını ihlal ettiğine hükmetti; yasaların, eşitlik ve kapsayıcılık gibi temel değerlere aykırı olduğunu söyledi.
Avrupa Birliği’nin (AB) en yüksek yargı organı Avrupa Adalet Divanı, Macaristan’ın LGBTİ+ karşıtı yasalarının AB hukukunu ihlal ettiğine hükmetti; yasaların, eşitlik ve insan haklarına saygı gibi temel değerlere aykırı olduğunu söyledi.
Söz konusu yasalar, Viktor Orbán hükümeti tarafından 2021 yılında yürürlüğe konmuş ve “eşcinselliğin veya cinsiyet çeşitliliğinin teşviki” olarak adlandırılan içeriklerin 18 yaş altına sunulmasını yasaklamış, bunun “çocuk koruma yasalarını ihlal ettiğini” savunmuştu.
Mahkeme, Orbán düzenlemelerinin birçok açıdan AB hukukunu ve AB’nin kurucu değerlerini ihlal ettiğine karar verdi. Karar, Macaristan’da seçmenlerin Orbán’ın 16 yıllık iktidarını sona erdirmek için oy kullanmasından dokuz gün sonra geldi. Mahkeme, Macaristan yasasının; toplumsal cinsiyet ve cinsel yönelim temelinde ayrımcılık yasağı, özel hayata ve aile hayatına saygı ile ifade özgürlüğü gibi haklara da müdahale ettiğine hükmetti.
Hollanda’daki Groningen Üniversitesi’nde hukuk ve siyaset profesörü olan John Morijn, kararın sembolik açıdan tarihi olduğunu belirterek, toplumdaki bir grubun haklarının pazarlık konusu yapılamayacağı anlamına geldiğini söyledi. BBC’ye konuşan Morijn, “Nüfusun yaklaşık yüzde 10’unun kendiyle aynı cinsiyetten kişileri sevmesinin tamamen doğal olduğu gerçeğini, ağır suçlarla eşitleyemezsiniz” dedi.
Orbán’ın partisi Fidesz, parlamentonun üçte ikisini kontrol eden çoğunluğun desteğiyle LGBTİ+ karşıtı yasayı geçirebilmişti. Geçen yıl ise hükümet, Budapeşte’deki Onur Yürüyüşü gibi LGBTİ+ etkinliklerinin yasaklayan ek bir düzenleme daha çıkardı. Yürüyüş yasağa rağmen gerçekleşmiş, bunun üzerine savcılar Budapeşte Belediye Başkanı Gergely Karácsony hakkında suç duyurusunda bulunmuştu.
“Macaristan harekete geçmezse, yaptırım süreci başlatılmalı”
Avrupa Komisyonu, LGBTİ+ karşıtı yasanın yeni hükümetle ele alınacak başlıca konulardan biri olacağını açıkladı. Komisyon sözcüsü Paula Pinho, “Karara uymak Macar hükümetinin sorumluluğundadır; bu yapıldığında mesele çözülecektir” dedi.
12 Nisan’da yapılan seçimde Orbán’ı mağlup eden Péter Magyar ise Macaristan’daki LGBTİ+ karşıtı yasalara dair açıklama yapmadı. Ancak zafer konuşmasında Magyar, Macaristan’ı “çoğunluktan farklı düşündüğü ya da çoğunluktan farklı sevdiği için kimsenin damgalanmadığı bir ülke” olarak tanımladı. Magyar, ülkenin AB ile ilişkilerinde Avrupa yanlısı bir yaklaşım benimseme sözü verdi. Yasaların geri alınması ise hükümetinin sorumluluğunda olacak. Tisza Partisi, 199 sandalyeli parlamentoda 141 sandalye ile üçte iki çoğunluğa sahip.
ILGA-Avrupa’dan Katja Štefanec Gärtner, Avrupa Komisyonu’nun artık Macaristan’dan LGBTİ+ karşıtı yasayı hızla kaldırmasını talep etmemesi için hiçbir mazeret kalmadığını söyledi. Gärtner, “Eğer Péter Magyar gerçekten AB yanlısı olmayı hedefliyorsa, bu değişikliği görevdeki ilk 100 gününün en üst sırasına koymalıdır” dedi.
Prof. Morijn, kararın diğer AB üye ülkeleri açısından da daha geniş hukuki sonuçları olabileceğini belirtti. Buna göre Komisyon, gelecekte benzer ihlallerde bulunan üye devletlere karşı daha güçlü adımlar atabilecek. Morijn, “Temelde AB hukukunu o kadar ciddi biçimde ihlal ediyorsunuz ki, artık sadece yasanın lafzını değil, 2. maddede yer alan çoğulculuk, eşitlik ve hukukun üstünlüğü gibi değerleri yani yasanın ruhunu da ihlal etmekten sorumlu tutuluyorsunuz” dedi.
ILGA-Avrupa ayrıca, sosyal medya hesaplarından yaptığı paylaşımda Avrupa Adalet Divanı’nın kararına ilişkin açıklama yayınladı, şu ifadeleri kullandı:
“Avrupa’nın en yüksek yargı organı Avrupa Adalet Divanı konuştu. Macaristan’ın LGBTİ+ karşıtı yasası, AB hukukunu ve temel değerleri ihlal ediyor. Bu artık siyasi bir sınav. Yeni Macaristan Başbakanı Péter Magyar’ın AB yanlısı duruşu, ancak bu yasayı geri çekmeye ve sonrasında getirilen Onur Yürüyüşü yasağını kaldırmaya yönelik açık bir taahhütle inandırıcı olabilir. Şu ana kadar bu yönde bir taahhüt görülmedi. Mahkemenin kararı açık ve tartışmasız. Karar; temel özgürlüklerin, çok sayıda AB direktifinin, Temel Haklar Şartı’nın ve hatta Avrupa Birliği Antlaşması’nın 2. maddesinin ihlal edildiğini tespit ediyor. Macaristan harekete geçmezse, Avrupa Komisyonu yaptırım sürecini başlatmalı; buna mali cezalar da dahil olmalı.”
Kaynak: BBC
Etiketler: insan hakları, medya, yaşam, aile, siyaset, dünyadan, onur yürüyüşü, anayasa, trans, ikili cinsiyet sistemi, lgbti, ifade özgürlüğü, lezbiyen, gey, biseksüel, interseks, örgütlenme özgürlüğü
.jpg)