24/07/2026 | Yazar: Kaos GL
"NATO bahanesiyle temel insan haklarının ihlal edilmesini de bu ihlallerin normalleştirilmesini de kabul etmiyoruz"
İnsan hakları ve meslek örgütleri, bugün Ankara'da İnsan Hakları Derneği (İHD) Genel Merkezi'nde düzenledikleri ortak basın açıklamasında, NATO Zirvesi öncesi ve sırasında gerçekleştirilen gözaltı ve tutuklamalara tepki gösterdi. Kurumlar, hak ihlallerine son verilmesi, tutuklananların serbest bırakılması ve işkence iddialarının etkin şekilde soruşturulması çağrısı yaptı.
Basın açıklamasına KESK Genel Başkanı Ahmet Karagöz, TİHV Başkanı Metin Bakkalcı, ÇHD Genel Başkanı Murat Yılmaz, PSAKD Genel Başkanı Cuma Erçel, NATO operasyonları kapsamında tutuklanıp tahliye edilen Kaos GL Genel Yayın Yönetmeni Yıldız Tar, aynı operasyonlarda tutuklanıp serbest bırakılan Murat Özer ile Halkevleri GYK Üyesi Hediye Yıldırım, İHD Genel Sekreteri Osman İşçi, ÖHD MYK Üyesi Hülya Yıldırım, İHS İç Anadolu Bölge Koordinatörü İsmail Boyraz, Avukat Doğan Erkan ve Halkevleri MYK Üyesi Avukat Döndü Kurşunoğlu katıldı.
"Fiili bir OHAL rejimi hayata geçirildi"
Ortak açıklamada, 7-8 Temmuz'da Ankara'da düzenlenen NATO Zirvesi öncesi ve sırasında uygulanan güvenlik tedbirlerinin işkence ve kötü muamele yasağı başta olmak üzere birçok temel hakkın ihlaline yol açtığı belirtildi.
Açıklamada, ulaşım hakkından toplantı ve gösteri yürüyüşü hakkına kadar birçok anayasal hakkın sınırlandırıldığı belirtilerek, "Zirve öncesinde ve sırasında ulaşım hakkından gösteri ve toplantı özgürlüğüne kadar pek çok temel hak kısıtlanmış, keyfi gözaltı ve tutuklamalar yaşanmış, fiili bir Olağanüstü Hal (OHAL) rejimi hayata geçirilmiştir" denildi.
Ayrıca zirve kapsamında uygulanan akreditasyon sistemi nedeniyle eleştirel basının zirveyi takip etmesinin engellendiği ifade edildi.
979 kişi gözaltına alındı
Açıklamada, valilik kararlarıyla yalnızca Ankara'da değil Eskişehir, Karabük, Adana, Konya ve Elazığ'da da protestoların günler öncesinden yasaklandığı hatırlatıldı.
Türkiye İnsan Hakları Vakfı'nın verilerine göre 12 Haziran-9 Temmuz tarihleri arasında tespit edilebildiği kadarıyla 979 kişinin gözaltına alındığı belirtilen açıklamada, yalnızca 23 Haziran'da Ankara'da 200'den fazla kişinin gözaltına alındığı aktarıldı.
"Hak savunucuları ve gazeteciler hedef alındı"
Açıklamada, operasyonlarda gözaltına alınanlar arasında çok sayıda insan hakları savunucusu, hukukçu, öğrenci, akademisyen, sendikacı, LGBTİ+ aktivisti ve siyasetçinin bulunduğu belirtilerek, bunun "iktidarı eleştiren kesimlerin hedef alındığını gösterdiği" ifade edildi.
İHD üyeleri ve yöneticilerinin de tutuklandığı belirtilen açıklamada, 23 Temmuz itibarıyla aralarında Kaos GL Genel Yayın Yönetmeni ve İHD üyesi Yıldız Tar ile Ankara Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi öğretim üyesi Doç. Dr. Emel Memiş'in de bulunduğu 30'dan fazla kişinin tahliye edildiği, İHD Şube Yönetim Kurulu Üyesi Hatice Yıldız ile İHD üyesi Serap Ağcaoğlu hakkında ise ev hapsi tedbirinin sürdüğü kaydedildi.
"Ters kelepçe işkence ve kötü muamele yöntemidir"
Ortak açıklamada, gözaltı sürecinde yaygın biçimde ters kelepçe uygulandığı, ev baskınlarında kapıların kırıldığı, bazı aile bireylerinin de ters kelepçeyle bekletildiği ve avukatlara yönelik şiddet uygulandığı ifade edildi.
Açıklamada şu ifadelere yer verildi:
"Defalarca dile getirdiğimiz gibi, ters kelepçe bir işkence ve kötü muamele yöntemidir."
İmzacı kurumlar, gözaltı ve tutuklamaların hukuki dayanaktan yoksun olduğunu vurgulayarak, "NATO Zirvesi öncesi önleyici operasyon" adı altında yürütülen soruşturmaların somut delillere dayanmadığını belirtti.
"Tutuklananlar serbest bırakılsın"
Açıklamanın sonunda, başta insan hakları savunucuları olmak üzere NATO operasyonları kapsamında tutuklanan kişilerin derhal serbest bırakılması, haklarındaki suçlamaların düşürülmesi ve işkence ile kötü muamele iddiaları hakkında bağımsız ve etkili soruşturma yürütülmesi çağrısı yapıldı.
"NATO bahanesiyle temel insan haklarının ihlal edilmesini de bu ihlallerin normalleştirilmesini de kabul etmiyoruz" denilen açıklama, "NATO bahanesiyle haklarımızın kısıtlanmasına izin vermeyeceğiz" ifadeleriyle sona erdi.
İmzacı kurumlar: Çağdaş Hukukçular Derneği (ÇHD) İnsan Hakları Derneği (İHD) Kamu Emekçileri Sendikaları Konfederasyonu (KESK) Kaos GL Derneği Özgürlük için Hukukçular Derneği (ÖHD) Pir Sultan Abdal Kültür Derneği (PSAKD) Türk Tabipleri Birliği Türkiye İnsan Hakları Vakfı (TİHV).
Etiketler: insan hakları, nefret suçları, siyaset, heteroseksizm, trans, ikili cinsiyet sistemi, lgbti, eşcinsellik, lezbiyen, gey, biseksüel, interseks
