25/02/2026 | Yazar: Kaos GL
DEM Parti İstanbul Milletvekili Saki, Kaos GL’nin haberini meclis gündemine taşıdı. Sağlık Bakanlığı’na soru önergesi sundu: “Trans yurttaşların tedavilerinin kesintisiz sürdürülmesi için bakanlık tarafından alınmış bir önlem var mı?”
DEM Parti İstanbul Milletvekili Özgül Saki, Kaos GL’nin gündeme getirdiği hastane kayıt sistemlerinde F64 “transseksüalizm” koduyla hormon ilaçlarının reçete edilememesi haberini meclise taşıdı.
Sağlık Bakanı Kemal Memişoğlu’nun yanıtlaması üzere soru önergesi sunan Saki, hekimlerin reçeteyi sisteme girebildiğini ancak imzalama ve onay aşamasında işlemin tamamlanmadığını, bu nedenle reçetelerin geçersiz sayıldığını vurgulayarak, durumun fiilen hormon tedavisine erişimin kesintiye uğraması anlamına geldiğini ifade etti.
Saki, Türkiye İlaç ve Tıbbi Cihaz Kurumu’nun (TİTCK) 20 Kasım 2024’te hormon replasman tedavisinde kullanılan ilaçlara e-reçete zorunluluğu getirdiğini hatırlatarak, mevcut uygulamanın bu zorunluluğun teknik sistem engelleriyle birleşmesi sonucu tedaviye erişimi sınırladığına dikkat çekti. Soru önergesinde ayrıca, 5510 sayılı Kanun ve Sağlık Uygulama Tebliği (SUT) çerçevesinde işleyen sistemde, kamuoyuna açıklanmış bir mevzuat değişikliği olmaksızın tanı-ilaç eşleşmelerinin yazılım üzerinden engellenmesinin hukuki güvenlik, belirlilik, eşitlik ve sağlık hakkı ilkeleri açısından riskler doğurduğu belirtildi.
Saki, F64 kodunun transların cinsiyet uyum sürecinde psikiyatri-endokrinoloji sevk zinciri ve kurul işlemlerinin resmi bir parçası olduğunu vurgulayarak, bu kod üzerinden hormon reçete edilememesinin yalnızca ilaca erişimi değil, ilgili tıbbi ve hukuki sürecin tamamını kilitleme riski taşıdığına işaret etti.
Soru önergesinde yer alan sorular şöyle:
- Hastane bilgi yönetim sistemlerinde ve e-reçete altyapısında F64 tanı kodu ile hormon replasman tedavisinde kullanılan ilaçların reçete edilmesinin engellendiği doğru mudur?
- Eğer böyle bir teknik engel mevcut ise, bu uygulamanın dayanağı nedir? Bu konuda Sağlık Bakanlığı, TİTCK veya SGK tarafından yayımlanmış bir genelge, talimat veya Sağlık Uygulama Tebliği (SUT) değişikliği var mıdır?
- Tanı-ilaç eşleşmelerine ilişkin yazılım güncellemeleri hangi idari işlem veya karar doğrultusunda yapılmaktadır? Bu güncellemeler kamuoyuna neden açık biçimde duyurulmamaktadır?
- F64 kodu üzerinden hormon reçetesi yazılamaması nedeniyle tedavisi kesintiye uğrayan kişi sayısı kaçtır? Bakanlığınızın bu konuda tuttuğu istatistiki veri var mıdır?
- Hormon replasman tedavisi gören trans yurttaşların tedavilerinin kesintisiz sürdürülmesi için Bakanlığınız tarafından alınmış bir önlem var mıdır?
- Söz konusu uygulamanın Anayasa’nın eşitlik ilkesi ve sağlık hakkı çerçevesinde değerlendirilmesi yapılmış mıdır? Bu konuda Bakanlık bünyesinde herhangi bir hukuki görüş alınmış mıdır?
- Bakanlığınız, trans yurttaşların sağlık hizmetlerine ayrımcılığa uğramadan erişimini güvence altına almak için hangi somut adımları atmayı planlamaktadır?
Etiketler: insan hakları, nefret suçları, sağlık, sağlık hakkı, heteroseksizm, trans, ikili cinsiyet sistemi, lgbti, eşcinsellik, lezbiyen, gey, biseksüel, interseks
